Bir tasarımcı olarak hayatım "boşlukları doldurmakla" geçiyor. Beyaz bir sayfaya bir leke bırakmak, arayüzdeki o boş alanları (white space) dengelemek, her pikseli bir amaçla yerleştirmek... Ama fark ettim ki, bu "boşluk doldurma" takıntısı sadece ekranlarımızı değil, hayatlarımızı da ele geçirmiş durumda.
Artık hiçbirimiz sadece duramıyoruz. Boş kaldığımız o iki dakikalık süreyi bile bir "içerik"le, bir "bilgi"yle ya da bir "aksiyon"la doldurmak zorunda hissediyoruz kendimizi.
Dinlenmek mi, Yoksa Yeni Bir Görev mi?
Eskiden dinlenmek demek, sadece oturup duvara bakmak ya da camdan dışarıyı izlemekti. Şimdi ise dinlenmek bile bir proje haline geldi.
Hafta sonu doğaya mı çıktık? Hemen o anı fotoğraflayıp "huzur" etiketiyle paylaşmamız, en iyi açıyı yakalamamız, hangi filtrenin o yeşili daha canlı göstereceğine karar vermemiz gerekiyor. Dinlenmiyoruz; aslında "dinleniyor gibi göründüğümüz" yeni bir mesai harcıyoruz. Bir hobiye mi başladık? Hemen "bunu nasıl daha profesyonel yaparım" ya da "başkalarına nasıl gösteririm" derdine düşüyoruz.
Can Sıkıntısının Yaratıcı Gücü
Tasarımda en iyi fikirler genelde o "boşluklarda", zihnin hiçbir şeyle meşgul olmadığı o gri bölgelerde gelir. Ama biz can sıkıntısını bir hastalık gibi görüp, belirti gösterdiği an telefonumuza sarılarak onu öldürüyoruz.
Otobüs beklerken, sırada dururken ya da arkadaşımızı beklerken oluşan o 30 saniyelik boşluklara bile tahammülümüz yok. Oysa zihnin kendi içine dönmesi, hayal kurması ve yaratıcı kıvılcımları çakması için o can sıkıntısına, o "hiçlik" anlarına ihtiyacı var. Biz can sıkıntısını öldürürken, farkında olmadan yaratıcılığımızı da toprağa gömüyoruz.
Üretkenlik Suçluluğu
Modern dünya bize sinsi bir fısıltıyla şunu söylüyor: "Eğer bir şey üretmiyorsan, bir şey öğrenmiyorsan ya da bir şeyi geliştirmiyorsan vaktini boşa harcıyorsun."
Bu yüzden suçluluk duyuyoruz. Kitap okumuyorsak podcast dinlemeli, podcast dinlemiyorsak haber kaydırmalıyız. "Boş boş oturmak" artık bir lüks değil, bir ayıp gibi algılanıyor. Kendimizi sürekli bir "güncelleme" modunda tutmaya çalışıyoruz ama donanımımız (zihnimiz) bu kadar veriyi işlemeye yetmiyor. Sonuç? Dijital bir tükenmişlik.
Beyaz Sayfayı Korumak
İyi bir tasarımda "boşluk", en az görselin kendisi kadar önemlidir; gözün nefes almasını sağlar. Hayatın tasarımı da böyledir. Her saati, her dakikayı bir aktiviteyle doldurmak, hayatın kompozisyonunu bozar.
Bence artık "hiçbir şey yapmama hakkımızı" geri almalıyız. Suçluluk duymadan sadece gökyüzüne bakabilmeli, telefonun ekranına değil kendi içimize dönebilmeliyiz.
Unutmayın; en iyi tasarımlar, içinde nefes alacak alan bırakanlardır. Kendi hayatınızın tasarımında o beyaz sayfayı tamamen karalamayın. Bırakın bazı yerler boş kalsın. Çünkü ancak o boşluklarda gerçekten kim olduğumuzu hatırlayabiliriz.